DOYURAMADIKLARIMIZ: Türkiye’nin en zengin 100’ü

643

“Altta tabloya bakın”
Forbes Türkiye, 12 yıldan bu yana yayımladığı “En Zengin 100 Türk” listesini dün kamuoyuna duyurdu. Listede yer alan 31 kişinin serveti 1 milyar doların üzerinde. Listenin gösterdiği bir diğer gerçekse, zenginlerin yıldan yıla daha da zenginleştiği ve “dolarlarını” bozdurmadığı.

Forbes Türkiye, 12 yıldan bu yana yayımladığı ‘En Zengin 100 Türk’ listesini dün kamuoyuna duyurdu. Listede yer alan 31 kişinin serveti 1 milyar doların üzerinde, yani bu kişiler dolar milyarderi. En zengin 100 ismin toplam serveti ise 102 milyar 475 milyon dolara ulaşarak 100 milyar seviyesinin üzerine çıkmış durumda. Listedeki kişilerin ortalama serveti ise 875 milyon doların üzerinde.

2016’da Forbes’un listesinde yer alanların toplam serveti 94,7 milyar dolardı. Dolayısıyla en zengin 100 kişi dolar kurundaki farka rağmen servetlerini 8 milyar dolar artırmış. Yani zenginler daha da zenginleşmiş durumdalar.

Forbes’un da dikkat çektiği bir diğer nokta, listeye giren 7 ismin (Osman Kibar [8], Hamdi Ulukaya [12], Eren Özmen [37], Fatih Özmen [44], Melih Abdülhayoğlu [50], İzak Şenbahar [54], Cafer Mahiroğlu [100]) servetlerini tamamen yurt dışında elde etmiş olması. Listeye giren diğer isimlerin de yurt dışında yürüttükleri faaliyetlerinden kazandıkları parada artış gözleniyor.

Listenin ilk sırasındaki Murat Ülker’in servetinin önemli bir bölümü Godiva ve United Biscuits’ten geliyor. Listenin 7. sırasında yer alan Ferit Şahenk’in (Filiz Şahent 10, Deniz Şahenk ise 25. sırada) son yıllardaki en büyük yatırımları da Türkiye’de yer almıyor. Şahenklerin Türkiye dışında sadece geçen yıl yaptığı otel yatırımlarının değeri 400 milyon Avro civarında.

EN ZENGİN MURAT ÜLKER

Forbes 100’de 3 milyar 700 milyon dolarlık servetiyle Yıldız Holding Yönetim Kurulu Başkanı Murat Ülker birinci, 3 milyar dolarlık servetiyle Fiba Holding Yönetim Kurulu Başkanı Hüsnü Özyeğin ikinci olurken, 2 milyar 400 milyon dolarlık servetleriyle Koç Holding Yönetim Kurulu Üyesi Semahat Arsel ve Enka Holding Fahri Başkanı Şarık Tara üçüncü oldu.

Küçük bir hesaplama gösteriyor ki listenin birinci sırasındaki Murat Ülker’in servetini asgari ücretli bir işçi maaşından hiç harcama yapmazsa 200 bin yıldan fazla zamanda biriktirebilir.

Ülker ailesinin cemaatlerle yakınlığı uzun süredir kamuoyunun gündemine geliyor.

2012 yılında ölen, şirketin kurucusu Sabri Ülker’in ardından Fethullah Gülen’in sitesinde bir mesaj yayımlanmış, mesajda Sabri Ülker’in 12 Eylül sonrasında Gülen’i evinde sakladığı belirtilmiş ve Sabri Ülker’den “himmeti ve hamiyetperverliği ile herkesin gönlünde taht kurmuş Muhterem Sabri Ülker Beyefendi” şeklinde bahsedilmişti. Adı Süleymancılar ve Gülencilerle birlikte anılan Ülkerler bu iddiaları reddediyorlar.

DAVUTOĞLU’NUN ESKİ DAMADI DA LİSTEDE

Listenin 66. sırasındaki Ahmet Özokur, 600 milyon dolarlık servetiyle dikkat çekiyor. Özokur, listenin bir numarasında da gördüğümüz Ülker ailesinin veliahtlarından… Aynı zamanda kendisi Ahmet Davutoğlu’nun eski damadı.

17-25 Aralık sürecinde Bilal Erdoğan ve Tayyip Erdoğan’ın arasında geçen ve Fenerbahçe yönetimi ile ilgili bir konuşmada Ahmet Özokur’a dönük hakaretler olduğu iddia edilmişti. Bu sürecin sonrasında Sefure Davutoğlu ve Ahmet Özokur sessizce evliliklerini sonlandırmıştı. Listede Ülker Ailesi’nden Ali Ülker de 700 milyon dolarlık servetiyle 50. sırada bulunuyor.

DEĞİŞENLER VE HİÇ DEĞİŞMEYENLER

Forbes’un 2016 ve 2017 listelerinin karşılaştırması basında genel olarak yer alsa da, daha uzun zamana yayılan bir değerlendirmenin daha anlamlı olacağını ve farklı eğilimlere dikkat çekeceğini düşündük. Bu nedenle Forbes’un 2012 ve 2017 listelerini karşılaştırdık.

Üstteki tabloyu kenardan ve alttan oynatabilirsiniz

İki liste arasında en fazla dikkat çeken fark, 2012’den 2017’ye gelinceye değin listenin önemli ölçüde değişmiş olması. 2017’deki listede 2012’de yer almayan 38 isim var. Bu da sermayenin bileşiminde önemli değişikliklerin olduğunu gösteriyor. Buna ek olarak 2012’den 2017’ye gelinceye kadar servetinin önemli bir kısmını kaybeden isimler dikkat çekiyor.

Bunların en başında gelen isim Mehmet Emin Karamehmet. Mehmet Emin Karamehmet, 2011 yılında 4 milyar dolarlık serveti ile Türkiye’nin en zengin kişisiydi. 2012 yılında serveti 2,9 milyar dolara gerileyen Karamehmet, bu kez Hüsnü Özyeğin’den sonra listenin ikinci sırasında yer alıyordu.

2017’de ise Karamehmet’in serveti 500 milyon dolara, listedeki yeri ise 81. sıraya gerilemiş durumda. Uzanların ardından Karamehmet’in servetinin büyük bölümünün Türkiye’nin geleneksel sermaye çevreleri arasında pay edilmesi AKP’ye bu çevreler tarafından verilen desteğin en önemli nedenlerinden biriydi.

Listeye göre “Eski Türkiye”nin siyaset ve mafya bağlantısı iddiaları ile gündeme gelen patronlarından Necati Kurmel, 2012’den bugüne servetinin neredeyse yarısını kaybetmiş durumda.

2011 yılında Kurmel’e özellikle Gülen Cemaati’nden yoğun bir saldırı başlatılmış; Poyrazköy kumpasında kazı yapılan arazinin eski sahibi olan Kurmel Yeni Şafak, Zaman, Taraf ve Star gazeteleriyle Aksiyon dergisi tarafından Ergenekon ile ilişkilendirilmeye çalışılmıştı.

Yakın zamanda Kadir Topbaş ile girdiği akçeli ilişkilere dair bir mektup yazan ve mühürlenen inşaatına izin almak için Topbaş’a arazi bağışladığını itiraf eden Hattat Holding’in patronu 2012’de 1 milyar dolar olan servetinin 400 milyon lirasını kaybederek listede 40 basamak gerilemiş bir isim.

Bu arada belirtmek gerekir ki Topbaş ailesi, listede Mustafa Latif Topbaş (1 milyar dolar, [27]) ve Ahmet Afif Topbaş (600 milyon dolar, [66]) ile temsil edilmekte.

Anadolu Grup’un önemli isimleri Kamil Yazıcı (ayrıca Yazıcı Holding) ve Tuncay Özilhan da 2012 ile mukayese edildiğinde önemli gerileme yaşamış durumda. Kamil Yazıcı, 2012’de 12. sıradayken 1 milyar 225 milyon dolarlık kayıpla 73. sıraya gerilemiş durumda. Özilhan ise 1 milyar dolarlık kayıpla 87 basamak gerileyerek listenin 100. sırasında yer alıyor.

Ali Ağaoğlu da Forbes’un listesine göre 2012-2017 arasında servetinin yarısından fazlasını kaybetmiş, ancak yine de 1 milyar dolarlık serveti ile milyarderler arasında yer alıyor. Ağaoğlu ailesi için listede yaşanan bir diğer değişim ise 2012’de listede yer almayan Hüseyin Ağaoğlu’nun 2017’de 550 milyon dolarla 74. sırada yer alması.

Koç ve Sabancı aileleri listede görünür ağırlıklarını korusa da kişisel servetlerinde dolar cinsinden gerileme gözleniyor.

KAÇAK SARAY’IN MÜTEAHHİDİ 300 MİLYON DOLAR ZENGİNLEŞMİŞ

Kazananlar arasında en dikkat çeken isimlerden biri Erman Ilıcak. Ilıcak, Kaçak Saray olarak adlandırılan “Cumhurbaşkanlığı Külliyesi”nin müteahhidi.

2012’de temeli Başbakanlık Konutu olarak atılan ve yargı kararına rağmen tamamlanan yapının müteahhidi olan Ilıcak, 2012’de listenin 11. sırasındayken servetine 300 milyon dolar katarak 2 milyar 300 milyon dolarlık servetle listenin 5. sırasına yerleşmiş.

2001 krizinde neredeyse batma noktasına gelen LC Waikiki’nin sahiplerine “yürü ya kulum” denmiş gibi görünüyor. Mustafa Küçük, 2012’de 450 milyon dolar olan servetini 1 milyar 900 milyon dolara çıkarmış durumda.

2012’deki listede yer almayan Vahap Küçük, 2017 listesine 400 milyon dolarlık serveti ile dahil olmuş. Küçük ailesi ile birlikte Taha Holding’in kurucularından olan Dizdar ailesinin önde gelen ismi Şefik Yılmaz Dizdar da 2012’de listede yer almazken 2017’de listeye milyarder (1,2 milyar dolar) olarak girmiş durumda.

Arcas (Arkas) ve Tosyalı aileleri 2012 listesinde yer almazken 2017’de listeye kalabalık şekilde giriş yapmışlar.

Lojistik alanında faaliyet gösteren Arcas (Arkas) ailesinin listede 4 üyesi bulunuyor. Lucien Arkas’ın 900 milyon dolarlık servetinin yanında Claire, Dianne ve Bernard Arcas’ın 800’er milyon dolarlık servetleri var. Tosyalı ailesinden Fatih, Fuat ve Ayhan Tosyalı da 550’şer milyon dolarlık servetleriyle 2017 listesinde yer aldılar. Tosyalılar AKP’ye yakınlıklarıyla ve MÜSİAD’daki ağırlıkları ile biliniyor.

CENGİZ’İN SERVETİ 150 MİLYON DOLAR ARTTI

“Milletin a… koyacağız” vecizesinin ve Cerattepe’ye dönük AKP destekli maden saldırısının altında imzası olan Mehmet Cengiz’in serveti 2012-2017 arasında 150 milyon dolar artmış durumda.

Cengiz İnşaat’ın sahibi olan Mehmet Cengiz’in AKP’ye yakınlığı ve bu nedenle özellikle enerji ve inşaat alanında önünün hızla açıldığı biliniyor. Cengiz İnşaat, Eti Alüminyum’ün özelleştirme ihalesini kazandıktan sonra Oymapınar Barajı ve Hidroelektrik Santrali ihalesini “hediye” olarak almıştı.

Şirket ayrıca Karadeniz sahil yolunun ihale edildiği firmalar arasında yer alıyor. Cengiz Holding’in hükümetin izniyle Cerattepe’de altın madeni açmak istemesi ise Artvinlileri isyan ettirmişti.

“GLOBAL MİLYARDERLER” ARASINDA DA YER ALACAKLAR

Forbes Türkiye’nin açıkladığı listede servetleri 1 milyar dolar ve üzerinde olan 31 ismin Forbes ABD’nin yakında açıklayacağı “Global Milyarderler” listesine gireceği bildirildi. SOL